Levante Almeriense (3); wandelen

In onze omgeving blijken ‘De Zonzoekers’ actief. Een soortement ‘collectief’ van Nederlandstalige senioren die in deze hoek overwinteren of wonen. Het epicentrum ligt in Vera Natura Urbanización Naturista; deelnemers komen daar uit de (verre) omgeving om samen te wandelen, te gymmen, of een nieuwjaarsduik te nemen. De organisatie is puur vrijwilligerswerk.

Op maandag 30 december staan we op tijd bij het punt van vertrek voor de tocht die om 10.00 begint. We maken kennis met de ‘vaste’ deelnemers en vervolgens vertrekken we met zes auto’s richting Turre. Een reeks kronkelige wegen voert ons naar een kleine parkeerplaats vanwaar we letterlijk op stap gaan. De marsleiders waren hier al eerder. Het einddoel is een verlaten dorp. Al van ver kun je het tegen een heuvel zien liggen. Op deze bewolkte ochtend is de grijze natuursteen van de huizen moeilijk te onderscheiden van de rotsen. 

Als we na een stevige klim in de buurt komen, blijken alle daken te ontbreken. Muren staan nog overeind en daarmee is alles gezegd. De plek heet ElMarchalico-Viñicas. Het jaar waarin de laatste bewoner van dit plaatsje in dit karstgebergte de deur achter zich dichttrok, was 1969.

Voorheen leefden de inwoners uit dit berggebied van kleinschalige land- en tuinbouw en het houden van geiten. Omdat het water uit de eigen bron te veel kalk bevatte, de school te ver weg was, de dokter niet in de buurt zat etc., trokken de mensen weg. 

Er moeten meer van dit soort verlaten gehuchten in de buurt zijn. We zullen ze de komende maanden tegenkomen. Een klein deel van de oorspronkelijke bewoners bleef in de buurt. De rest vertrok naar Zuid-Amerika en Catalonië. Die regio in het Noord-Oosten werkte en werkt - net zoals het eveneens ‘rijke’ Baskenland - als magneet op Spanjaarden die de toekomst van zichzelf en hun kinderen willen verbeteren. Deze aantrekkingskracht vormt in grote mate de verklaring voor de weerstand die bij zo’n 50% van de Catalanen leeft bij het streven naar de eigen onafhankelijkheid. Vooral in de verstedelijkte centra waar die ‘import’ zich de afgelopen decennia gevestigd heeft tekent zich die aversie duidelijk af. Zeker in kleinere gemeenschappen worden 'afvalligen' met de nek aangekeken.

Zoals bij de eerdere ‘bananenpauze’ voor de klim, gaan ook nu de rugzakken open voor water/koffie/thee en broodjes. Het gezelschap, dat behalve Nederlanders ook Vlamingen, wat Duitsers en Engelsen telt, luncht als het ware op een balkon met uitzicht op de Río Aguas die hier in de buurt ontspringt en op de grote weg richting Almería. 

De terugtocht leidt uiteindelijk door terrassen met sinaasappelbomen. Om daar te komen, volgen we een geitenpaadje dat door wat stroompjes (met stapstenen) voert. Als we tijdens de nazit op een terras in de buurt van Mojácar napraten, komt de zon door. Een mooi einde van een interessante wandeling.

Levante Almeriense (2); torens

In het voorjaar van 2014 verbleven we een aantal weken in het kustplaatsje Águilas. Dat ligt hier niet zover vandaan, net over de grens in de regio Murcia. Van daaruit bezochten we interessante plaatsen zoals Lorca en Cartagena. Het deel van Spanje waar we nu zijn, het oosten van de provincie Almería, is nieuw voor ons. Er valt in Levante Almeriense veel te ontdekken. 

Er zijn de nodige dingen die ons meteen opvallen. Een daarvan is de aanwezigheid schoorstenen die op onverklaarbare plaatsen in het landschap staan. Bijvoorbeeld midden in een stuk ongecultiveerd land bij Mojácar. Of, met de ster van Bethlehem in top, boven op een heuvel van buurdorp Garrucha. Of weer iets verderop tussen de nieuwbouw bij het strand van Vera Playa.

Ze blijken ‘industrieel erfgoed’. Gebouwd in de 19de eeuw toen hier mijnbouw voor werk en welvaart zorgden, zo ik lees. De eerste decennia ging het om de gemakkelijke exploitatie van lood, later om de wat complexere winning van ijzer. Gieterijen veranderde de gedolven metalen in ‘broden’ die zo vervoerd konden worden per trein en boot. Garrucha floreerde: met casino, danszaal en huizen voor industriëlen werd het een mondain centrum. Dat de ovens dag en nacht in touw waren en de rook uit de vele schoorstenen voor de nodige verduisterende dampen zorgden, was een andere zaak.

Mondain is Garrucha nu allerminst. Een stadje aan zee waar elke dag door een kleine vloot verse vis wordt aangevoerd rond 17.00 uur. Je kunt er de klok op gelijk zetten: de boten zien wij rond die tijd vanuit ons appartement richting haven varen. Vlot daarna vindt in de vismijn de veiling plaats. Inmiddels hebben we die ‘handel’ ter plekke bekeken. Beroemd zijn de grote rode garnalen van Garrucha.

Rond de haven liggen in een halve cirkel de restaurants die op hun klanten wachten. Een deel van die gelegenheden is nu buiten het hoogseizoen gesloten. 

Iets voorbij de haven - tussen de vakantiewoningen - staat net over de grens met Vera - de toren van S. Jacinto. De kolos dateert uit 1860. Aan de achterzijde van Garrucha - hoog op een heuvel - staat de schoorsteen van S. Ramón (1841). Deze staat op de kaart van uitzichtspunt. Op 26 december hebben we vandaar een weids gezicht op achterland, kuststrook en zee.

Beneden ons rijden zware vrachtwagens af en aan. Ze vervoeren in een constante stroom gips vanuit Sorbas, een half uurtje rijden hiervandaan.

De vindplaats is in grootte de tweede van de wereld. De zware lading gaat in een tunnel onder de haven naar een pier waar de inhoud van de laadbakken in grote hopen ligt te wachten op vervoer per schip. 80% van dat spul komt in de VS terecht. Geen idee of iemand zich ooit afvraagt waar de grondstof vandaan komt die thuis op wand of plafond zit. 

Op zondag 29 december ligt in de haven aangemeerd de Chiloe Island, een van de bulkschepen uit de vloot van Pasific Basin. Als ik dit vaartuig nasla op internet, kom ik een kaart tegen waarop de huidige positie staat ingetekend. Klopt exact. 

Een dag later blijkt het volgende schip aangemeerd te zijn. Het vertrekt op Oudjaarsdag tegen 17.00 uur. Als we ‘s avonds richting Maraú Beach Club Vera lopen voor het ‘laatste avondmaal 2019’ zien we de rij boordlichtjes van de nummer-drie-in-vier-dagen. 

(wordt vervolgd)

Levante Almeriense (1); dubbelkoppige adelaar

Vanwege de desastreuze werking van het virus Covid-19 werd tijdens laatste dagen van onze overwintering in de Levante Almeriense (Andalusië) de noodtoestand uitgeroepen. De week die onze terugreis door Spanje en Frankrijk in beslag nam, kleurt tot op dit moment mijn herinnering in sterkere mate dan de reeks vermeldenswaardige zaken uit het kwartaal daarvoor. De huidige situatie maakt (weer eens) duidelijk is, hoe het lot kan ingrijpen op iets dat onschuldig en eindeloos lijkt. In de voorgaande serie van acht blogs 'Mojácar - Den Bosch' gaf ik aan dat ik de 'memorabele' indrukken die we opdeden vóór Corona, niet wil laten overschaduwen. Mijn dagboekaantekeningen over die periode liggen nu naast mijn toetsenbord.

In een lange aanloop die op 8 december 2019 in Den Bosch begint, pauzedagen kent bij familie in Chalabre (Frankrijk) en in ‘El huerto del Médico' (Guadassuar, provincie Valencia) rijden we op 15 december de gemeente Mojácar binnen. De komende drie maanden zullen we doorbrengen in de Levante Alemeriense, het oostelijke deel van de provincie Almería.

Volgens afspraak ontmoeten we om 12.00 uur M. en haar man bij het appartement dat we van haar voor de winter gehuurd hebben. Het is onderdeel van een complex dat deel uitmaakt van Mojácar Playa, een langgerekt zomervakantiedorp. Nu kun je er een kanon afschieten. In de periode juni - september zal ook dit deel van de Costa de Almería veel badgasten trekken. Snel blijkt dat we in deze periode de levendigheid moeten zoeken in het havenstadje Garrucha dat op loopafstand ligt.

Echte hoogbouw is hier niet. Toen we onderweg Benidorm passeerden, was dat anders. Het naamgevende Mojácar zelf ligt, evenals het naburige Vera, wat kilometers het binnenland in om vanaf een flinke hoogte de zee in de gaten te houden. In 1492 viel het laatste Moorse rijk op het Iberisch Schiereiland, dat van Granada. In de eeuwen daarna zouden uit Noord-Afrika piraten de kusten van dit Zuid-Europese deel bezoeken met weinig vredige bedoelingen. Je kon ze maar beter van verre zien aankomen om vervolgens rap de verdediging in stelling te brengen. In Mojácar Pueblo is, net zoals we later zullen zien in Vera Pueblo, de kerk opgetrokken als een fort. 

De piratennesten in het Noord-Afrikaanse Beberije blijken lang een plaag voor Europese handelsnaties. De rovers worden uiteindelijk ook zelf aangevallen. Zelfs Michiel de Ruyter zou daarbij betrokken zijn geweest. ‘I-hin een ‘blauwgeruite kiel’ zoals het lied bezingt? 

Daarmee blijven de schepen uit Noord-Afrika nog niet definitief weg. Toen we zes jaar geleden een aantal weken in Águilas verbleven - hier zo’n 60 km noordelijker - bezochten we een fort waarin zo’n beetje constant militairen gelegerd werden na de herbevolking van dat stadje onder Filips IV. Tot diep in de 18de eeuw wordt aan het Castillo de San Juan de Águilas gesleuteld. Eerder was de plek verlaten omdat de bewoners genoeg hadden van de plunderingen. De bezetting van het fort moest de kust bewaken tussen Vera en Mazarrón. 

Het plaatsje Mojácar bezit ook een oude versterkte plek, nu bekend als het ‘castillo’. Het voormalige Arabische Alcázar is herkenbaar in het hoogste punt van het dit witte stadje dat we op de middag van de Eerste Kerstdag bezoeken. Een verhaal vooraf over ‘een-en-al-souvenirwinkeltjes’ herkennen we niet. Als ‘een van Spanjes mooiste plekjes’ is het de aandacht voor de toeristische belangstelling niet uit de weg gegaan. Misschien hangt het hier zomers met de benen buiten; nu is het rusting. Aangenaam rustig, terwijl het blikkert in de lekkere zon. 

Zo’n 2000 voor Christus - in de Bronstijd - wordt de heuvel voor het eerst bewoond. Vervolgens komt zo’n beetje alles wat rond de Middellandse Zee woont, voorbij. Feniciërs, Carthagers, Grieken, Romeinen, Arabieren en uiteindelijk ‘Spanjaarden’. De Griekse naam Murgis-Akra wordt achtereenvolgens Moxacar, Muxacra, Mojácar. Aan de voet van Mojácar Pueblo strekt zich nu het lange bebouwde lint van Mojácar Playa uit. Ook in dit stille seizoen lijkt heel Europa hier in personenauto’s langs te komen. De nummerborden geven de landen van herkomst aan. Spanje staat uiteraard op één. Verder zijn Duitsland, Groot-Brittannië, Frankrijk en België goed vertegenwoordigd. Er zijn ook Nederlanders. En een enkeling uit Roemenië, Hongarije, Estland, Finland, Zweden en Noorwegen. 

Na een lange reeks overwinteringen op het eiland Tenerife (en vorig jaar een in Nieuw-Zeeland), wordt dit verblijf in deze ‘koude’ periode op Spanjes vasteland een nieuwe ervaring voor ons. Bovendien hebben we dit stuk aan de zuidoostkust bij eerdere rondreizen in dit land stelselmatig overgeslagen. Waarschijnlijk omdat er weinig aanknopingspunten te vinden zijn voor het onderzoek dat me sinds 2002 bezighoudt: de connectie tussen het voormalige hertogdom Brabant en het Iberisch Schiereiland in de periode 1450-1648. Wat me in elk geval meteen opvalt, is de Habsburgse dubbelkoppige adelaar in het wapen van Mojácar. Die vogel staat ook op de houten ombouw van het puthuis op de Bossche Markt; de connectie is gemaakt.

(wordt vervolgd)

Nie vaneiges

Deze tekst verscheen 8 april in De Bossche Omroep
als column in de rubriek 'Onder de Boschboom' 

Beste Hendrien,

In de dagen dat Rutte landvoogd is in de Lage Landen, geselt het coronavirus de mensheid. Hendrien, mocht je in deze zin wat speciaal taalgebruik proeven, dan zit je goed: deze rubriek beweegt zich immers op het terrein van de cultuur. 

Op enig moment verschijnt er een vlag. Een rood-wit-gele vlag. Deze hangt ineens aan een loopbrug die al tijden de mensen in de stad met elkaar verbindt. Het doek wordt direct herkend en brengt een glimlach op de lippen, want de drie banen dragen de jou bekende kleuren rood, wit en geel. Een combinatie die binnen de cultuur van onze lokale gemeenschap staat voor warmte en ontmoeten. Zaken waaraan nu behoefte is en waarvoor weinig ruimte bestaat onder het ingestelde regime van afstand houden.

Op de vlag staat ook een tekst: ‘Alles komt goed!’ Voor sommigen meteen een geruststellende bemoediging in onzekere tijden. Bij anderen leiden de woorden juist tot kritische vragen: Wanneer dan? Echt alles? Hoe goed? En op welke manier?

Tezelfdertijd laat jij op internet een poster rondgaan, ook in diezelfde driekleur. Je advies is praktisch. Boven jouw handtekening roep je ons goedgemutst en in heldere taal op tot het respecteren van de gevraagde afstand. Je woorden worden acuut herkend en vallen in vruchtbare aarde: ‘Blèf uit m’n buurt. ‘k vertrouw oe veur gin anderhalve meter’.

‘Duidelijk!, zeggen de eerdergenoemde vragenstellers. Want wil er echt ‘iets’ goed komen, dan zal dat ‘nie vaneiges’ gaan. Ieders inspanning is nodig. Opoffering. Het gaat tenslotte niet alleen om de gezondheid en toekomst van de ikkies. Ook die van anderen komen in het geding: ouderen, zwakken, kwetsbaren.

Hendrien, er staan valse profeten op die het volk probate middelen voorspiegelen. Zij trekken gelijk op met corona-ontkenners en corona-aso’s. Op hen blijkt zelfs het trio rood, wit en geel geen invloed te hebben. Toch beaamt de Bosschenaar op nr. 12 dat het ‘nie vaneiges’ goed komt. Waaraan de buur van nr. 14 - op anderhalve meter afstand - over de achtertuinheg toevoegt, dat we niet (langer) in een sprookje leven waarin het gekluisterde prinsesje Corrina net op tijd gered zal worden door de plotseling opduikende held. Omdat Superman en Obelix ontbreken, moeten we samen waakzaam blijven. 

Hendrien, de huidige situatie zal niet snel voorbij zijn. Tot op heden valt onze inperking in het niet bij die in Italië, Spanje en Frankrijk. Daarom lijkt me het geklaag wat flauw over kilo’s die er thuis aan vliegen, uitgroeiend grijs haar, het stoppen van de competities. ‘Nie vaneiges’ vraagt om grotere zaken dan dit kleine ongemak. Laat dat weten op je volgende poster. Bijvoorbeeld met ‘Lieve manne en vrouwe, houw op mee mauwe!’. Niet prikkelend zat? Oké: ‘Lig nie te meute, Bossche preute!’

Babyboomcarnavalsbende

Deze tekst verscheen als column in de rubriek ' Onder de Boschboom' op 19 februari in De Bossche OmroepI

Wij babyboomers hebben het de laatste jaren wel gevreten, nondeju. Te lang de kachel op kolen gestookt, vervolgens op aardolie en nu op gas. Bovendien drinken we te veel. ‘We vormen de generatie die gewend is te drinken’, zei nota bene een leeftijdsgenoot twee jaar terug namens de Ouderenbond. Sindsdien lijkt een alcoholpauze tijdens de Vastentijd populair onder de ‘boomers’ met drinkschaamte.

Tijdens de carnaval na genoemde judasuitspraak kwam ik de zoon van een kennis tegen. ‘Nu mag het nog’, zei hij, terwijl hij me een glas bier overhandigde. ‘Aswoensdag begint jullie drooglegging’.

Onze drooglegging? Ik keek hem wat daas aan, hoewel dit pas mijn derde biertje die ochtend zou worden. ‘Ja’, ging hij verder, ‘Goeie actie van de ouderenbond. Gezond ook. De generatie van jou en van pa drukt wel flink op het nationale zorgbudget’.

Ik dacht: ‘Ik zal oe hebbe, vader’. Want wie moest er na het examenfeest zonodig tussenuit? Je kon ‘m op internet volgen via ‘Waar zit ik?’ Nou, hij zat niet: hij lag. Op de witste stranden, met de mooiste meiden die dus ook de noodzaak voelden om zichzelf na 18 jaar lummelen te leren kennen.

Na een jaar lamballen zat hij weer op zijn jongenskamer om te gaan studeren. (Zijn mama: “Het was wel even wennen hoor, na al die vrijheid die we thuis hadden”.) Vervolgens slipte de trein in de late herfst op te natte blaadjes en toen huisden zijn ouders hem met een gehuurde boedelbak over. Afijn, iets buiten schema afgestudeerd, meteen een baan (Zijn papa: “Na zijn stage wilden ze hem zo graag houden”.) Leasebak, leuke partner en serieus denken aan een gezin. Plus huis. Plus studieschuld. Plus hypotheek. Voor dat laatste mocht papa, gepensioneerd babyboomer, wel mooi mee naar de bank. Om garant te staan.

Kijk, dat dan weer wel, jongen. Want je ouders hadden leren sparen. SPAREN. Geld wegzetten voor later, snap je? Want zo zijn wij opgevoed, kerel. Wij, kinderen van de Wederopbouw en de Bestedingsbeperking. Met ouders die de Tweede Wereldoorlog nooit meer kwijt zouden raken. Uitgerekend jij gaat mij vertellen dat wij op het zorgbudget drukken ....

Ik keek ‘m aan. Wat ik had willen zeggen, stierf op weg naar woorden. Het zou toch niet meer worden dan het zoveelste verhaal uit  – in zijn ogen –  de ‘prehistorie’, waarmee ik alleen mezelf zou bereiken. Zwijgend nam ik zijn glas aan om na een kleine stilte te zeggen: ‘Merci. Daar drinken we dan op. Doe je ouders mijn hartelijke groeten. Ik bel je pa binnenkort voor een goed glas trappist. Bedankt voor de pils. Proost’.

Die trappist met zijn pa kwam na de Pasen; vanwege onze 40-daagse drooglegging dus. En dit jaar?

Harry van den Berselaar

Mojácar-Den Bosch (9); ‘de neo-aso’

Zondag 22 maart. Bij thuiskomst gisteren stond er een vaas met rode rozen op tafel. Een attentie van een zus van mijn vrouw. Ze heeft afgelopen maanden ‘zo lang’ hier gewoond; haar verblijf in Nederland zal ongetwijfeld verlengd worden nu uitreizen naar haar man in Frankrijk op dit moment onmogelijk lijkt.

Later zette ze ook nog een heerlijke maaltijd op tafel. Vanaf zondag ben ik weer aan de beurt in de keuken. Ben benieuwd hoe het ‘nieuwe boodschappen doen’ zal zijn.

Afgelopen week ben ik niet aan hardlopen toegekomen, mocht daarvoor al de tijd zijn geweest. En in het ‘gesloten’ Frankrijk ontbrak de uitdaging. Dus ga ik zondagmorgen om 9.30 uur na de warming up thuis, op pad richting de Vughterhei. Het is nog fris, de zon schijnt, prima weer voor de eerste 10 km in Nederland dit jaar. 

De afgelopen winter koos ik - in de uithoek van Andalusië waar wij verbleven - twee keer in de week voor het traject Vera Natura - Mojácar Playa. Dit liep over het strand tot de haven van Garrucha, om daarna weer over het zand, smalle paadjes en wandelstroken verder te gaan. Pas dicht ‘bij huis’ kwam ik op de harde weg. Een prachttraject. Ook omdat ik - het korte stuk lands de boulevard - praktisch niemand tegenkwam.

Vanmorgen 'écht dicht bij huis' had ik een andere ervaring: het was druk. Na afloop reageerde ik als volgt op de app van een vriendin die daarin de hoop had uitgesproken dat mensen elkaar op afstand zouden houden. 'Beste P., Dat ‘elkaar vermijden’ weet ik nog niet. Ben net terug van hardlopen waarbij ik na enige tijd de Vughterhei ontvlucht ben. Niet voor de ouders met kinderen, niet voor de koppels of anderen die op het oog bij elkaar horen. Die gaan opzij, geven de ruimte. Wel voor de groepjes en roedels mountainbikers en hardlopers die je op zondagmorgen ziet. Ook nu. Dicht op elkaar en wie sport, zal automatisch fluimen en snot kwijt willen.

Dus de straten in. Voorbij fort Isabella gaf een jonge vrouw bootcamp op de hoge spoorbrug. Dat maakt me bezorgd. Arrogant en asociaal gedrag’. 

Later zag ik dat de burgemeester van Rotterdam al een waarschuwing gedaan had: ‘Burgemeester Aboutaleb 'ziet contactverbod in beeld komen'. Collega Halsema sloot zich daarbij aan. 

De uren daarna beweeg ik me verbaasd in en rond het huis: ‘Snappen ze het dan niet?’ Als ik voor in de tuin staat de ‘schoeffelen’, komt er de voor een zonnige zondag gebruikelijke hoeveelheid wandelaars voorbij. Een deel trekt ongetwijfeld door naar de Vughtse Gement, de polder die op dit moment schitterende natte gedeeltes kent. 

Ik ben blij met 'onze' bewegingsvrijheid; volgens berichten van achterblijvers in Spanje en familie in Frankrijk zijn daar de maatregelen sinds ons vertrek daar nog meer aangescherpt. Hoe gaat ons kabinet reageren op de ‘burgerlijke ongehoorzaamheid’ die vooral gemeld wordt vanaf heidevelden, stuifgronden en stranden? 

Die reactie komt op 23 maart. Aan het aanhalen van de teugels gaat een korte verklaring vooraf. Op enig moment klinken uit de ministeriële monden voor ons land ongebruikelijk scherpe overheidsbewoordingen. ‘Afstand houden dient ter bescherming van de kwetsbaren en van uzelf’; ‘Voor de garantie van een goede zorg mag ons medisch systeem niet overbelast raken’; ‘Wie hieraan weigert mee te werken door de adviezen en regels te negeren, plaatst zich buiten de maatschappij en is a-sociaal’.

De neo-aso is benoemd: de corona-aso. Misschien zijn we met z'n allen in de verkeerde film terechtgekomen. Laten we vooral beseffen dat het bestaan van Covid-19 geen sprookje is waarin het gevaarlijke monster net op tijd vermorzeld gaat worden door een dappere prins. We moeten er onszelf voor inspannen.

PS

Is er dan niks opgewekters te vermelden over onze winter in Almería Levante? Over de 'onschuldige' tijd die voorafging aan de hiervoor beschreven terugreis? Welzeker. Dit stuk van Andalusië is in dit seizoen prachtig, vooropgesteld dat je van wandelen en sjouwen houdt in dit geaccidenteerde, ruwe land. Misschien dat ik op een later moment hierover op dit medium de loftrompet steek.

Mojácar-Den Bosch (8); ‘an intelligent lock-down’

Zaterdag 21 maart. We hopen vanmiddag thuis te komen. Als het op de weg rustig blijft, zou dat rond 17.00 uur kunnen zijn. Overigens komen er per app wat onduidelijke berichten binnen over ons buurland België dat aan ons Brabanders momenteel de toegang (b)lijkt te ontzeggen. 

Na een ontbijt zonder en de daaropvolgende (onder dankzegging) ‘afrekening’ met de hoteleigenaar, rijden we door het hek van de tuin naar buiten. De uitbater heeft 14 personen in dienst. Hij moet ze volgens de wet voorlopig doorbetalen. Waarvan? Staatssteun is al toegezegd. ‘Die kom pas over drie maanden’, merkte hij zojuist op. Hij haalde zijn schouders op, lachte berustend, knikte gedag naar mij en ‘enkelde’ vervolgens met mijn vrouw ten afscheid. En wat nu? 

Over de economische en sociale gevolgen van de pandemie wordt nog niet veel gemeld in de media. De eerste zorg is de indamming van de virusverspreiding. Als dat lukt, is het nog niet voorbij.

Het weer is vannacht omgeslagen: bewolkt, harde wind en koud. Langs de weg staan rijen struiken en boompjes vol witte bloesem.

Tegen de tijd dat we Parijs naderen, loopt een mannetjesfazant de weg op. Onder normale omstandigheden zou hij dat uit zijn kop gelaten hebben. Ik heb vier lege rijbanen om de mooie vogel te ontwijken. 

Vervolgens is de Parijse rondweg een fluitje van een cent. Heb het hier nog niet eerder zo kalm gezien. 

We naderen vlak voor Senlis de volgende batterij met toegangspoortjes tot de tolweg. We hebben een ‘tolbadge’ op de binnenkant van de voorruit waardoor de slagboom automatisch omhooggaat. Lekker vlot. Dit keer moeten we achter een paar wachtende auto’s aansluiten. Er blijkt gecontroleerd te worden.

Wanneer wij aan de beurt zijn, vraag een gendarme om onze ID’s en ‘attestations’. Die laatste moeten om mij onduidelijke redenen helemaal opengevouwen buiten het raampje gehouden worden. Waar we vandaan komen en waar we naar toe gaan. ‘Bonne route’, en we kunnen dus weer. 

We naderen de ‘binationale agglomeratie’ Tourcoing, Rijsel, Roubaix, Kortrijk, Moeskroen. Dat Rijsel aan deze kant van de grens Lille heet, is bekend. Dat Tourcoing aan de andere kant Toerkonje genoemd zou worden, is nieuw voor me. Ik herinner me dat we zo’n 50 jaar geleden vanuit omgekeerde richting hier voor het eerst reden. Met vrienden in een Bedfordbusje, op weg naar de Provence. De industrie in dit kolenbekken had geleid tot een grauwe en met weinig interesse neergegooide aaneenschakeling van mijnen, fabrieken, woningen en wegen. Vrolijker werd het er niet op in de decennia van economische malaise daarna. Alle sporen daarvan zijn nog lang niet uitgewist, al gebiedt de eerlijkheid mij te zeggen dat de afgelopen tijd een nieuwe generatie planners en architecten voor een vrolijkere uitstraling zorgt. Ook het wegennet lijkt minder op een potje met pieren.

Inmiddels is duidelijk dat de Brabanders alleen aan de Vlaamse kant tegengehouden worden. Terwijl bij de landsgrens de zon doorkomt, nemen we de eerste afslag in België om iets verderop (goedkoop) te tanken in Rekkem. Dat dan weer wel. Verderop herinnert de versiering op een fly-over er ons nadrukkelijk aan dat we door het land der Belze frieten reizen.

Een uur later passeren we Antwerpen over een zeer rustige Ring. Het is nu niet ver meer tot Noord-Brabant. 

‘De grenst wordt gepasseerd’, zegt de dame van de routeplanner. Alsof we dat zouden missen!!! Nog in het korte stuk voor de splitsing Rotterdam rechtdoor en Breda rechtsaf wordt ons snel duidelijk dat in Nederland veel met personenauto’s op de weg zitten dan eerder in Spanje en Frankrijk samen. We zijn zeer verbaasd. Hoezo ‘Intelligente sluiting’? En afstand houden?

Er wordt flink gefietst, geskatet en gewandeld op de paden parallel aan de snelweg. Het lijkt alsof hier niks aan de hand is. Een wereld van verschil. Heerst hier slechts de banale jaarlijkse griep? Wat doet daar die ploeg motorrijders? Is die afhaalhamburgerhut echt open? Niets is terug te vinden van de beklemming, waakzaamheid en strenge regels die ons de afgelopen week omringden. En ons misschien te bang maakten? Of voert Nederland met ‘the intelligent lock-down’ een slappe aanpak?

Iemand schreef ons voor we uit Spanje vertrokken: ‘Je zult wel zien wat hier veranderd is’. Dat moet ik dan nog tegenkomen. Nu lijkt het een gewone en bovendien zonnige zaterdag in maart. 21 maart, de eerste dag van lente 2020. 

Als we thuis arriveren, staat de bloeiende magnolia in volle glorie bij. Schitterend.